BİTLİS’TE KÜLTÜREL DEĞERLER TİCARİLEŞİYOR

Bitlis Eren Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı’nda Nazlı Karaca tarafından hazırlanan, danışmanlığını Dr. Öğr. Üyesi Ramazan Ergöz’ün yaptığı yüksek lisans tezinde, Bitlis örneği üzerinden kültürel değerlerin organizasyon firmaları tarafından nasıl dönüştürüldüğü incelendi.
Araştırmada, geçmişte halk tarafından üretilen ve kuşaktan kuşağa aktarılan kültürel değerlerin, günümüzde organizasyon şirketleri eliyle sistemli ve profesyonel bir yapıya büründüğü tespit edildi. Bitlis il merkezi ile Tatvan, Ahlat, Hizan, Güroymak, Mutki ve Adilcevaz ilçelerinde faaliyet gösteren firmaların; düğün, kına, nişan, sünnet, kırklama, diş hediği ve halk oyunları gibi geleneksel unsurları modern bir anlayışla yeniden şekillendirdiği belirtildi.
Halk Kültürün Üreticisiyken Tüketicisi Oldu
Tez bulgularına göre, kültürel üretimin asli unsuru olan halkın zamanla bu rolünü kaybettiği ve kültürün tüketicisi konumuna geçtiği vurgulandı. Daha önce ücretsiz ve doğal yollarla sürdürülen pek çok geleneğin, günümüzde belirli bir ücret karşılığında sunulan hizmetlere dönüştüğü ifade edildi. Bu durumun, Bitlis’te kültür ekonomisinin giderek güçlendiğini gösterdiği kaydedildi.
Batı Kökenli Etkinlikler Yaygınlaşıyor
Araştırmada, Bitlis’te doğu ve batı kültürlerinin etkisiyle yeni bir kitle kültürü anlayışının ortaya çıktığına dikkat çekildi. Baby shower, cinsiyet partisi, doğum ve dış çekim fotoğrafçılığı ile drone kullanılarak yapılan evlilik teklifleri gibi Batı menşeli uygulamaların yaygınlaştığı, bu sürecin geleneksel kültürden kitle kültürüne geçişi hızlandırdığı belirtildi.
Sosyal Medya ve Teknoloji Etkili
Çalışmada, modernleşme süreci, teknolojik gelişmeler ve sosyal medyanın organizasyon sektörünü doğrudan etkilediği ifade edildi. Sosyal medya üzerinden paylaşılan özgün tasarımların, Bitlis’te üretilen kültürel içeriklerin il sınırlarını aşarak ülke geneline yayılmasına katkı sağladığı, bunun da organizasyon şirketlerini sürekli yenilik üretmeye yönelttiği aktarıldı.
Özel Günler Profesyonel Hizmetle Planlanıyor
Tezde, doğum ve evlilik gibi özel günlerin Bitlis’te giderek daha fazla organizasyon şirketleri tarafından planlandığına işaret edildi. Kültürel etkinliklerin belirli bir sistem ve ticari anlayış çerçevesinde yürütülmesinde, sanayi devrimiyle birlikte gelişen “rahatlık” anlayışının etkili olduğu vurgulandı.
Toplumsal Yapı Dönüşüyor
Araştırma sonuçlarına göre, Bitlis’te faaliyet gösteren organizasyon şirketleri yalnızca kültürel etkinlikleri değil, bireylerin beklentilerini, estetik algılarını ve kültürel aidiyet anlayışlarını da şekillendiriyor. Kültürel değerlerin ticari bir metaya dönüşmesinin, Bitlis’te toplumsal yapıyı etkileyen önemli bir unsur haline geldiği ifade edildi.